«Ատլանտիկ» զբոսանավի վրա հանտավիրուսային վարակի հավանական աղբյուրը կրծողներն են

Կլինիկական մանրէաբանության և վարակիչ հիվանդությունների եվրոպական ընկերության (ESCMID) զարգացող վարակների ենթահանձնաժողովը մայիսի 5-ին հրապարակում է արել «Ատլանտիկ» զբոսանավի վրա հանտավիրուսային վարակի դեպքերի վերաբերյալ իրավիճակի մասին: 

Արգենտինայից ծովային շրջագայության մեկնող զբոսանավի անձնակազմը հայտնել է նավի վրա շնչառական հիվանդություն ունեցող վեց մարդու մասին, որոնցից երեքը մահացել են։

ԱՀԿ-ն մինչ այժմ նշել է հանտավիրուսի մեկ հաստատված դեպքի (Հարավային Աֆրիկայում թեստավորումից հետո) և հինգ լրացուցիչ կասկածելի դեպքի մասին, որոնցից մեկը գտնվում է վերակենդանացման բաժանմունքում Հարավային Աֆրիկայում։

Ըստ ԱՀԿ-ի հաղորդման նավի վրա բժշկական օգնություն է ցուցաբերվել, վիրուսի սեքվենավորումը շարունակվում է, և ԱՀԿ-ն աջակցում է տարհանմանը և ռիսկի լիարժեք գնահատմանը։

Հիմնական վարկածի համաձայն` վարակի հավանական աղբյուրը կրծողներն են (այսպես կոչված՝ «արկածային գոտում»` ըստ սահմանման վայր, որտեղ կան հանտավիրուսով վարակված առնետներ), չնայած ամբողջությամբ չի բացառվում նավի վրա վարակի առկայությունը կամ սերտ շփման փոխանցման տարբերակը որոշակի հանգամանքներում:

Ըստ un News/WHO հանրային հաղորդագրության` զբոսանավը շահագործվել է հոլանդական ընկերության կողմից, Արգենտինայից մեկնել է մոտ երեք շաբաթ առաջ, ուղևորվում էր դեպի Կանարյան կղզիներ և գտնվում էր (հրապարակման պահին) Կաբո Վերդեի ափերի մոտ, նավի վրա մոտ 150 մարդ կա:

Փոխանցման հիմնական ուղին. հանտավիրուսային վարակը սովորաբար փոխանցվում է վարակված կրծողների մեզով/կղանքով աղտոտված աէրոզոլային մասնիկների ներշնչման միջոցով կամ վարակված կրծողների կամ նրանց արտաթորանքների հետ անմիջական շփման միջոցով. կծվածքները/քերծվածքները նկարագրվում են որպես հազվադեպ դեպքեր։

Մարդուց մարդ փոխանցում. մարդուց մարդ փոխանցումը շատ քիչ հավանական է, սակայն Ամերիկայում տեղի ունեցած պատմական իրադարձությունները ենթադրում են մարդուց մարդ փոխանցում, որը հիմնականում կապված է Անդյան վիրուսի հետ, սերտ և երկարատև շփման պայմաններում։

Մինչև 2025 թվականի համաճարակաբանական 47-րդ շաբաթը, Հարավային Ամերիկայի ութ երկրներ հայտնել են Հանտավիրուսային թոքային համախտանիշի (ՀԹՀ, HPS) 229 հաստատված դեպքի և 59 մահվան դեպքի մասին (տարածաշրջանային CFR 25.7%), այդ թվում՝ Արգենտինան և Հարավային Կոնի այլ երկրներ։

Հանտավիրուսային թոքային համախտանիշը հաճախ սկսվում է գրիպանման ախտանիշներով (ջերմություն, միալգիա, դող, գլխացավ, ստամոքս-աղիքային համակարգի ախտանիշներ) և մի քանի օր անց հնարավոր է զարգանա՝ վերածվելով շնչառական անբավարարության և ծանր սիրտ-թոքային համախտանիշի։

Ինկուբացիոն շրջանը սովորաբար տևում է 1-3 շաբաթ (3-45 օր), և ընթանալ անախտանիշ։

Ծանր հիվանդության զարգացման դեպքում հատուկ բուժում չի պահանջվում, և շնչառական աջակցությունը իրականացվում է վերակենդանացման բաժանմունքում։ Հիվանդության մահաբերությունը բարձր է`30-50%։ 

Վիրուսի տեսակը/գենոտիպը (օրինակ՝ Անդյան վիրուսի կամ այլ հանտավիրուսների) աղբյուրներում նշված չէ, սեքվենավորումը շարունակվում է։

Դեպքերի ժամանակացույցի (ախտանիշների առաջացման ամսաթվեր), վարակման միջակայքերի և կոնտակտավորների հետագծման արդյունքների վերաբերյալ մանրամասներ մեջբերված զեկույցում նշված չեն։

«Հերացի» վերլուծական կենտրոն